in

რა არის ქრონიკული გაღიზიანება და როგორ შეიძლება მისი დაძლევა?

M2
M2

გაღიზიანება უჩვეულო მდგომარეობა ნამდვილად არ არის — ყველა ჩვენგანი ვღიზიანდებით პერიოდულად და ხშირად ეს საათობით ან თუნდაც დღეების განმავლობაში გრძელდება. თუმცა, როდესაც გაღიზიანების პერიოდი თვეობით არ იკლებს, შესაძლოა, ის კლინიკური დეპრესიის, შფოთვის ან ADHD-ის ბრალი იყოს. ამ შემთხვევაში ის უნდა განიხილებოდეს, როგორც მენტალური ჯანმრთელობის უფრო ფართო პრობლემა, რომელიც პროფესიონალის ჩარევას მოითხოვს.

გარდა იმისა, რომ ე. წ. ქრონიკული გაღიზიანება ჩვენს ფსიქიკაზე ნეგატიურად მოქმედებს, მას დიდი გავლენა აქვს თავად ინდივიდისა და მის გარშემო მყოფთა ცხოვრების ხარისხზე. ამ თვალსაზრისით, უნდა განვიხილოთ, როგორ მოქმედებს ეს მდგომარეობა ჩვენზე: პირველ რიგში, გაღიზიანება გვაიძულებს, მცირე იმედგაცრუებაც კი ძალიან მძაფრად აღვიქვათ, რაც პრობლემების გადალახვას ართულებს. მუდმივი აურზაური კი გონებას ინტელექტუალურ რესურსებს აცლის და ცხოვრების მართვაც გვიძნელდება.

რატომ გრძელდება ზოგჯერ გაღიზიანება?

გაღიზიანება შეიძლება იყოს რთული განწყობის გამოდევნა, გამოთავისუფლება… ის აძლიერებს ჩვენს ნეგატიურ ემოციებს, რადგან მეტად ვაფიქსირებთ თუნდაც ოდნავ შემაწუხებელ დეტალებს. ყველა ამ ნიუანსზე ფოკუსირება კი გაღიზიანებას სულ უფრო მეტად კვებავს და ზრდის. ამავდროულად, ნაკლებად ვამჩნევთ პოზიტიურ მოვლენებს, რომლებსაც იმედგაცრუების შემსუბუქება და განწყობის გაუმჯობესება შეუძლია.

მართლაც, ჩვენი გაღიზიანებისადმი მიდრეკილების სურვილი შეიძლება უზომოდ აბსოლუტური ჩანდეს და დამშვიდების ნებისმიერი მცდელობა უბრალო უაზრობად მიგვაჩნდეს. ასეთ დროს გამხნევება საპირისპირო რეაქციას აღძრავს — იწვევს მტრულ ან აგრესიულ დამოკიდებულებას, რადგან ჩნდება შეგრძნება, თითქოს ჩვენი არ ესმით.

გარდა ამისა, ცუდი განწყობა ზოგჯერ გადამდებია, რაც უარყოფითად აისახება მთელ გარემოზე — მაგალითად, გუნდის უგუნებოდ მყოფი წევრი ცდილობს, მხოლოდ შეცდომებზე ფოკუსირდეს და რაც შეიძლება მეტი შენიშვნა დააფიქსიროს.

რისი გაკეთება შეგვიძლია ქრონიკული გაღიზიანების მქონე მეგობრის დასახმარებლად? (შეგიძლიათ, ეს რჩევები საკუთარი თავისთვისაც გამოიყენოთ)

1. სათანადო ყურადღება მიაქციეთ მას, ვისაც გაღიზიანება აწუხებს

თუ თქვენი მეგობარი ან ახლობელი ქრონიკულ გაღიზიანებას განიცდის, სთხოვეთ, გულწრფელად ისაუბროს. ასე დაარწმუნებთ მას, რომ მზად ხართ რაღაც სერიოზულის განსახილველად — ნაცვლად იმისა, რომ დაუფიქრებლად გასცეთ დამამშვიდებელი რჩევები. უთხარით მას, რომ შეშფოთებული ხართ, რადგან უმეტეს დროს ცუდ ხასიათზე არიან.

2. აუხსენით, როგორ მოქმედებს მისი განწყობა თქვენზე

შესაძლოა, ამის მოსმენა ცოტა გასაკვირი იყოს, მაგრამ არსებობს შანსი, რომ სამომავლოდ ეს კონკრეტული პიროვნება მეტ ყურადღებას მიაქცევს საკუთარ განწყობას. ხოლო თუ გაღიზიანებას გარე ფაქტორებით ამართლებს, შეგიძლიათ, აღიაროთ მისი სტრესი და თანაუგრძნოთ. შემდეგ კი სტრესის მართვის გზებზე ერთად დაფიქრდით, რომლებიც მათ გაღიზიანებას შეამცირებს და ორივეს უკეთ გაგრძნობინებთ თავს.

3. სთხოვეთ, გაღიზიანების შემამცირებელი ერთ-ერთი ტექნიკა გამოიყენოს

მადლიერების სავარჯიშო: ყოველ დილით, 10 წუთის განმავლობაში, ჩამოწეროს სამი მოვლენა, რისთვისაც ადამიანი მადლიერია; ასევე, დააკონკრეტოს, რას ნიშნავს ეს მისთვის და რატომ გრძნობს მადლიერებას.

მედიტაცია: ურჩიეთ მეგობარს, სუნთქვაზე კონცენტრირდეს, იგრძნოს, როგორ მოძრაობს ჰაერი ფილტვებში და როდესაც გონებაში აზრები შემოიჭრება, ყოველგვარი განსჯის ან ემოციის გარეშე განიხილოს ისინი. შემდეგ კი კვლავ სუნთქვაზე გადაიტანოს ფოკუსი. ამგვარად მისი ემოციური რეაქცია შემსუბუქდება.

კოგნიტიური გადაფასება: ეს არის ემოციური რეგულირების ფორმა, რომლის დროსაც ადამიანი თავის ხედვას ზრდის, რათა შემაშფოთებელ/გამაღიზიანებელ/მომაბეზრებელ სიტუაციას დააღწიოს თავი. როგორც ფსიქოლოგები აღნიშნავენ, ამ ტექნიკას ემოციური სტრესისა და გაღიზიანების შემცირება შეუძლია, რადგან ადამიანს ეხმარება, გააცნობიეროს, რატომ გრძნობს თავს ცუდად.

დიზაინერმა Porsche 930 Turbo-ს ქანდაკება შექმნა

მეცნიერებმა თაგვებში მეხსიერების აღდგენა შეძლეს!