in

ქართული სააგენტოები გვირჩევენ, რა გავითვალისწინოთ სახელდების შერჩევისას?

ამბობენ, რომ ყველაფერს თავისი სახელი უნდა დავარქვათ. ამ სტატიაში, ეს ხატოვანი გამოთქმა დამატებით მნიშვნელობას იძენს. სახელდება, იგივე Naming, ბრენდის ვინაობაა. ესაა პირველი სიტყვა, რომელსაც თქვენი კომპანიის შესახებ იგებს მომხმარებელი და აღიქვამს, რომ თქვენ არსებობთ. პირველსავე გაგონებაზე, თქვენი ბრენდის სახელს დიდი ალბათობით, ვერ დაიმახსოვრებენ – აი, ის მომენტი არ გქონიათ, ვიღაცას რამდენჯერმე რომ უკითხავს, შენი სახელი შემახსენეო? სახელდებაზეც ასეა – უსიამოვნოა, როცა ბრენდს, რომელშიც დიდ ძალისხმევას დებთ, ვერ ცნობენ, ვერ იმახსოვრებენ. ნუ გვიწყენთ და, ბრენდისთვის სახელის შერჩევა ამ საქმეში გამოუცდელ ადამიანებს ხშირად თავისებურად ესმით და ისეთივე პრინციპით სარგებლობენ, როგორიც, მაგალითად, ბავშვისთვის წინაპრის სახელის დარქმევაა. შესაძლოა, საკუთარი და ოჯახის წევრების სახელებისგან შემდგარმა სახელდებამ რაღაც შემთხვევებში გაამართლოს, თუმცა არცთუ იშვიათია, როცა სახელი სრულად აცდენილია თავის ძირითად მიზანს, აუდიტორიას, პოზიციონირებას… და რატომაა ეს მნიშვნელოვანი? უბრალოდ, იმიტომ, რომ თუ სამიზნე სეგმენტი ვერ იმახსოვრებს/ცნობს თქვენს ბრენდს, ან ცნობს, მაგრამ ვერ აღიქვამს თავისად, ან საერთოდაც, ვერ აიდენტიფიცირებს, რა პროდუქტის/სერვისისთვის მოგმართოთ, ერთ-ერთი მიზეზი სახელდება შეიძლება იყოს. ამიტომ, მოდი, ამჯერად, თავად Naming-ს დავარქვათ სახელი. რა გავითვალისწინოთ სახელდების შერჩევისას? ამის შესახებ Maverik-ის მესიტყვეთუხუცესი ნიკა გარსენიშვილი, Leavingstone-ის კრეატივ დირექტორი ანჟე იერები და Kraken-ის ქოფირაითერი ვანო ყუფარაძე გვესაუბრნენ.

ნიკა გარსენიშვილი

ნიკა გარსენიშვილი: „სახელი ნებისმიერი იდენტობის ყველაზე „კაშკაშა“ ნაწილია. მის საპოვნელად და მოსათვინიერებლად კი, მეექვსე გრძნობის გამომუშავებაა საჭირო. ჩემთვის, სახელზე ფიქრში, მთავარი პროცესია. მოძებნის ვნება, პოვნის სიხარული, „დაკარგვის“ იმედგაცრუება – ყველა ეს ეტაპი თუ არ გაიარე, თუ არ იგრძენი, სახელიც ვერ ივარგებს. ამიტომ, სწორედ, ფიქრის პროცესსა და მის მნიშვნელობაზე მოგიყვებით. ჩემი აზრით, შემოქმედებით პროცესებს შორის, სახელდება, ანუ Naming ყველაზე „უმადური“ და დაუფასებელია და ჩემთვის, ის ორ ძირითად ეტაპად იყოფა: ძიება და რევიზია.

ძიება: ჩვენს რეალობაში, სახელზე ფიქრს ხშირად, სამწუხაროდ, ბრენდის პლატფორმის გარეშე, მხოლოდ ზოგადი ბრიფისა და დამკვეთის სუბიექტური წარმოდგენების საფუძველზე იწყებ.
ამ დროს, ჯიუტად ცდილობ წყვდიადიდან გამოიხმო სწორი სიტყვები, რომელიც კომპანიას/პროდუქტს ყველაზე უკეთ ეხმიანება. მერე ჩამოწერ, ეძებ სინონიმებსა და ჟღერადობით მსგავს სიტყვებს, იწერ, ქექავ ძველ ჩანაწერებს, ისევ ეძებ… მაქსიმუმ, ყოველ მეათე ვერსიას ინიშნავ…
100 გაელვებული ვერსიიდან ძლივს შეაკოწიწებ არსებობის უფლების მქონე 10 სავარაუდო ვერსიას და იწყებ „რევიზიას“.

რევიზია: ეს, Naming-ის ყველაზე ფორმალისტური და სევდიანი ეტაპია, როცა შენი ნაფიქრალის სისწორე უკვე კანონს (სასაქონლო ნიშნების შესახებ) და სინდისს (იქნებ, ვიღაცამ ეს შენამდე მოიფიქრა) უნდა შეუსაბამო. ამ დროს, იწყებ სახელის შენეული ვერსიების ისტერიულ შემოწმებას. ამოწმებ ყველგან: საძიებო სისტემებში, სოციალურ ქსელებში, დომენებისა თუ საპატენტო ბაზებში და უცებ აღმოაჩენ, რომ შენი ნარჩევი 10 ვერსიიდან, ამ ფილტრების გავლის შემდეგ, მხოლოდ 1 დარჩა.

სახელის შერჩევისას კიდევ უამრავი რამ არის გასათვალისწინებელი: შინაარსი, ჟღერადობა, კულტურული კონტექსტი, მეტყველებაში მოქნილობა, ბრენდინგსა თუ კომუნიკაციაში გაშლის პერსპექტივა, თუმცა ეს ის საკითხებია, რაზეც ამ რუბრიკაში, სავარაუდოდ, სხვებიც ისაუბრებენ.

– „როგორი შეიძლება იყოს კარგი სახელი?“
– ყველანაირი.

მთავარია, იყოს ნამდვილი და ნაფიქრი. თან, აი, იმ მეექვსე გრძნობით განცდილ-დამოწმებული, საუბრის დასაწყისში რომ ვახსენე.

ხომ გაგიგიათ: „თაფლი იყოს და ბუზი ბაღდადიდან მოფრინდებაო“? მთავარია ბევრი შინაარსიანი, ნაფიქრი ბრენდი შეიქმნას, ნაღდი იდენტობით, რომელიც უპასუხისმგებლოდ „მონათვლის“ საშუალებას ისედაც არ მოგცემს, რომელიც იქნება კაშკაშა და დაგინახავს თუ არა, ეგრევე გეტყვის: „ჩემი სახელი დამიძახე“!

ანჟე იერები

ანჟე იერები: „როგორ სახელსაც შეურჩევთ გემს, ისეც იცურებს. ყოველ შემთხვევაში, ადრე, როცა მეცნიერება არ იყო ფართოდ მისაწვდომი, ასე ამბობდნენ.

პირველი წესი, რომელსაც სახელდების შერჩევისას უნდა მიჰყვეთ, მეტნაკლებად, თქვენი აუდიტორიის ზომასთან და არის დაკავშირებული, ასევე იმასთან, რამდენად გაქვთ რესურსი დაამახსოვროთ ადამიანებს თქვენი სახელი, მისი შვიდჯერ ან მეტჯერ მოსმენის შემდეგ. თუკი სახელის ემოციური კავშირი ძლიერია – სიხშირე ნაკლები შეიძლება იყოს. ასეა ბრენდების შემთხვევაშიც – არავინ იცის სახელი, რომელიც აქამდე არასოდეს გაუგია, ან სმენია, მაგრამ ვერ დაიმახსოვრა (არარელევანტურია, მოსაწყენი კომუნიკაცია აქვს და ა.შ.).

მეორე წესი ნაკლებად ტექნიკურია და უფრო მეტად – ფსიქოლოგიური და შემოქმედებითი. თუკი თქვენ არ გყოფნით რესურსები სახელდების კომუნიკაციისთვის, უმჯობესია ის ბევრად გასაგები იყოს, ისეთი, რომლისგანაც მომხმარებელს ეცოდინება, რას ელოდოს (აქტივობა, ბიზნესკატეგორია, პროდუქტის აღწერა…).

მესამე წესი – სახელი უნდა იყოს ადვილად დასამახსოვრებელი, მისი გამეორება ბავშვებსაც კი უნდა შეეძლოთ. ამდენად, ნაკლები სიგრძე და მეტი სიმარტივე ნამდვილად საწიროა, ჭარბი საინფორმაციო ხმაურის გათვალისწინებით.

მეოთხე წესი – ნიშური სამიზნე აუდიტორიის ფრაგმენტაცია. ეს ნიშნავს, რომ თუკი ნიშნური პროდუქტი გაქვთ, მიჰყევით წესებს (თუნდაც, არაფორმალურს) და ნიშური საზოგადოების ხელოვნებას.

მეხუთე წესი – მეტა-პოსტმოდერნიზმში წესები არ არსებობს.

ვანო ყუფარაძე

ვანო ყუფარაძე: „სახელის მოფიქრება ჩემთვის ერთ-ერთი ყველაზე საინტერესოა პროცესია – 33 ასოს გამოყენებით უნდა მიიღო ბრენდისთვის ან პროდუქტისთვის შესაბამისი, დასამახსოვრებელი და ეფექტური სახელი.

„შემოქმედების შესაძლებლობა მაშინ ჩნდება, როცა არ იცი რას აკეთებ“, – საიმონ სინეკის ეს ფრაზა არის ჩემთვის მუშაობის მთავარი პრინციპი.

ნებისმიერი ადამიანისთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი საკუთარი სახელია. სახელს, როგორც წესი, სხვა გვარქმევს და შემდეგ ჩვენ ვცდილობთ რომ ეს სახელი მოვირგოთ. სახელი ინდივიდის საზოგადოებასთან ურთიერთობისთვის აუცილებელი ატრიბუტია. სახელი ამარტივებს და აჩქარებს კომუნიკაციას. ისევე, როგორც ბავშვის დაბადებისას, ბრენდის დაბადების დროსაც აუცილებელია მისთვის სახელის დარქმევა, რათა ბრენდმა შეიქმნას იმიჯი და დაუახლოვდეს ადამიანებს. სარეკლამო ინდუსტრიაში სახელის მოფიქრებისას, ისევე, როგორც სააგენტოს სხვა შემოქმედებითი დავალებების შესრულებისას, ვიყენებთ ბრიფს – ექაუნთებისა და დამკვეთის შეთანხმებით შედგენილ სარეკომენდაციო ჩარჩოებს. ამ ჩარჩოებში განვითარებული იდეები მეტი ალბათობით ეფექტურად იმუშავებენ. ალბათ, სახელების მოფიქრების ბევრი გზა არსებობს. მე მოგიყვებით ჩემ ნაპოვნ გზაზე, რომელიც ჩემთვის მუშაობს.

ფუნდამენტის შექმნა იდეებისთვის (რაციონალური პროცესი)

საწყის ეტაპზე დაკვირვებით ვკითხულობ ბრიფს და ვცდილობ გავიაზრო ამ ბიზნესის როლი საზოგადოებაში – რას აკეთებს ბიზნესი, რითი განსხვავდება კონკურენტებისგან, რომელ პრობლემას უგვარებს საზოგადოებას, რა ამოძრავებს დამკვეთს, როგორი გემოვნება აქვს, როგორ სურს ბიზნესის განვითარება, რა სჭირდება მომხმარებელს, როგორია ადამიანების დამოკიდებულები და ემოციები იმ პროდუქტებისა და სერვისების გარშემო რასაც ბიზნესი სთავაზობს.

ამ კითხვებზე პასუხით ვაყალიბებ ჩემ ხედვას ბიზნესზე/დამკვეთზე/მომხმარებლებზე და ამ აზრების სისტემაზე ვაშენებ სახელების იდეებს.

იმის შემდეგ, რაც გარკვევით წარმოვიდგენ ბიზნესის როლს საზოგადოებაში რაციონალურ პროცესს დავუწევ და ინტუიციურ პროცესს ავუწევ.

ფუნდამენტზე იდეების დაშენება (ინტუიციური პროცესი)

ამ დროს უკვე ვიცი როგორი სახელები მჭირდება, ბრიფს ხელმეორედ ვკითხულობ და მომართული ვარ იმ იდეების პოვნისკენ, რომლებიც ჩემ თავში დალაგებულ აზრებს შეესაბამება. იდეების სამყაროდან გადმომაქვს ის სახელები, რომელიც ამ ფუნდამენტზე ერთი შეხედვით დაშენებადია. ზოგჯერ პირდაპირ ერგება, ზოგჯერ გარკვეული შემოტრიალება სჭირდება, ისევე როგორც ფაზლის აწყობისას. ვაკეთებ სიას იმ სახელების, რომელიც ამ ფუნდამენტს ერგება.

ცოტა რამ იდეების სამყაროზე

იდეების სამყარო აქვეა. აქ ცურვისას ცურვის 2 წესი მუშაობს.
უნდა იყო მოდუნებული, რომ ცურვამ არ დაგღალოს და ამავდროულად უნდა იყო მიზანზე კონცენტრირებული – უნდა გჯეროდეს რომ საუკეთესო იდეები თავად მოდიან შენთან. მთავარია, როცა მოახლოვდება, ხელი სტაცო.

სახელის არჩევა (რაციონალური პროცესი)

ბოლოს, ამორჩეული სახელების სიის ვერსიებს კრიტიკულად ვაფასებ და ვტოვებ საუკეთესოებს – სახელებს რომელიც კარგად პასუხობს ბრიფის კრიტერიუმების ნაწილს მაინც და რომელიც მომწონს. ვაფიქსირებ ჩემ ფავორიტ ვერსიებს და დაშორტლისტებულ სახელებს ვუზიარებ ჯერ გუნდის წევრებს და შემდეგ კლიენტებს. ამის შემდეგ კლიენტი აფასებს ვერსიებს და ან ირჩევს მისთვის სასურველს ან უკუკავშირის გამოყენებით ხელმეორედ ვცდილობ უკეთესი სახელის შერჩევას.

აუცილებელია არ დაგვავიწყდეს ტვინის 2 მახასიათებელი:

1.გონებას გონია, რომ იდეები მისი მოფიქრებულია და ზოგჯერ მათი დათმობა უჭირს ხოლმე.
2. ტვინი დასვენების ან გამოძინების შემდეგ უფრო კარგად მუშაობს. სახელების მოფიქრების სხვადასხვა ეტაპზე, ისევე, როგორც სხვა შემოქმედებითი მუშაობისას, მნიშვნელოვანია მთავარი ხელსაწყოს, ტვინის, სწორად გამოყენება. გამოყენებამდე, გაეცანით ინსტრუქციას.

 


ავტორი: თამარ მეფარიშვილი

რეზონანსული მიკროსამყაროები TEAMLAB-ისგან

Lacoste-მ შშმ ათლეტის სახელობის პირველი ბრენდი შექმნა